MYANMAR မြန်ြာန ိုင်ငအံပ ေါ် COVID-19 ၏ အက ျိုး သက် ပ ာက် ြှုြ ာျိုးက ို ပ ာင ်ကကည ်ပလ လာမြင်ျိုး လယ်ယာသံိုျိုး က် စညျ်ိုး အပ ာင်ျိုးဆ ိုင်ြ ာျိုး - န ို၀င်ဘာလ 2020 ်တြ်ျိုး Hiroyuki Takeshima, Phoo Pye Zone, and Ian Masias မဟာဗျျူဟ ာပ ံ့ ပ ုိုးမှုအ စအီ စဥ် မူ၀ါဒမှတ်စု အ ကျဥ်ိုးချျူပ် အ မှတ် ၃ ၈ ဒီဇင်ဘာလ ၂ ၀၂၀ 2 COVID-19 နငှံ့ ် သကဆ် ုင်သညံ့ ် ကန သ်တ်ချက်မျာိုးက ကာငံ့ ် သူတ ု ၏စီိုးပ ာိုးက ိုးလပု်ငန်ိုးမျာိုးက ု မည်သ ု အကျ ိုးသကက် ာက်သည်က ု ကလံ့လာ န် မမန်မာန ုင်င ှ စ ုကပ်ျ ိုးက ိုးသ ုိုးလက်လကီ ာငိ်ုးချသူမျာိုး (ER) က ကုမလ၊ ဇ န်လနှငံ့်ဇူလ ငုလ် ၂၀၂၀ တ င်တယ်လီဖုန်ိုးမဖငံ့က်တ ွေ့ဆ ကုမိုးမမန်ိုးခ ံ့သည။် ထ စုစတ်မိ်ုး လဒမ်ျာိုး၏ လဒ်မျာိုးက ု မမန်မာန ုင်င ၏မဟာဗျျူဟာပ ံ့ပ ုိုးမှုအစအီစ ဉ်ကပေါ်လစီမှတစ်ုမျာိုး 09, 16 နှငံ့ ် 18 တ ုတ ငအ်သီိုးသီိုး ကဖာ်မပထာိုးသည။် COVID-19 ကူိုးစက်မှု၏ စီိုးပ ါိုးက ိုးလှုပ် ာှိုးမှုမျာိုးအကပေါ် ဆက်လက် သက်က ာက်မှုက ကုမခ ာခ န်၊ ၂၀၂၀ န ု၀ငဘ်ာလတ င် ER မျာိုးက ု ဖုန်ိုးမဖငံ့် စစတ်မိ်ုးကကာကယ်ူမှု ကလိုးကက မမ်ပ လုပ်ခ ံ့သည်။ ဤမူဝါဒမတှ်စသုည် စတုတထပတ်၏ လဒ်မျာိုးနှငံ့် ကမဖဆ သုူမျာိုးမ ှ ကတ ွေ့ ှ ခ ံ့ကသ ာ အကမပာငိ်ုးအ လ မျာိုးက ု ထည်ံ့သ ငိ်ုးအစ ီ င်ခ သည။် အဓ က ပတ ွေ့ ြ က်ြ ာျိုး • ကယဘုယျအာိုးမဖငံ့် ယခနုစှအ်ကစာပ ုင်ိုးတ င် ကလံ့လာကတ ွေ့ ှ ခ ံ့ ကသာ COVID-19 နှငံ့ဆ်က်စပက်သ ာ စ န်ကခေါ်မှုမျာိုးသည် ER မျာိုးအတ က် န ု၀င်ဘာလအထ ဆကလ်က်ခ စာိုးကန ဆ မဖစသ်ည်။ မည်သ ည်ံ့ ကဒသတ င်ိုးမဆ ၊ု မည်သည်ံ့ စက်ပစစည်ိုးမဆ ု စက်ပစစညိ်ုးက ယာမျာိုး က ာငိ်ုးချမှုသည် ၂၀၁၉ ခုနစှ်နှ င်ံ့ တူညီကသာနှင်ံ့ယဥှ်လျှင် န မံ့်ကျကနပပီိုး န ု၀င်ဘာလတ င် ပ မု ဆု ုိုး ာိုးလာခ ံ့သည်။ ၂၀၂၀တ င် ER မျာိုးအတ က် ၀င်ကင ကမျှာ်လင်ံ့ချက်သည ်အပျက်သကဘာ ကဆာင်ကနဆ မဖစ်သည။် • ယခနုှစအ်ကစာပ ငုိ်ုးနှငံ့်န ှုငိ်ုးယှဉ်လျှင် COVID-19 ကူိုးစက်မှု ဒတု ယလ ှုင်ိုးနှငံ့ ် ဆက်စပသ်ညံ့် ကန သ်တ်ချက်မျာိုးက ကာင်ံ့ သ ာိုးလာလှုပ် ှာိုးမှုကန် သတ်ခ မခငိ်ုး၊ ပစစညိ်ုးပ ု ကဆာငက် ိုး က င်ိုးဆက်ထ ခ ကု်မခငိ်ုးနှင်ံ့ မှာ ှ သည်ံ့ ကအာဒ်ါ မျာိုးက ု ပ ု န်ခကခ် မခင်ိုးစသည်ံ့ စ ိုုး မ်ပပူန်မှုမျာိုး သ သ သာသ ာ တ ိုုးပ ာိုးလာသည။် • ဤအလာိုးအလာမျာိုးသည် ကဒသအ ာိုးလ ုိုးတကလျာက်နှင်ံ့ တစသ်ီိုးပုဂ္ဂလနှင်ံ့ ဖ န်ချ က် ER နစှမ်ျ ျူိုးစ လ ုိုးတ င် ကတ ွေ့ သည။် သ ု ကသာ ် န ု၀င်ဘာလတ င် အထူိုးသမ ဖင်ံ့ မမစဝ်ကျွန်ိုးကပေါ်ကဒသအတ င်ိုး အကမခအကနမျာိုးပ ုမ ုဆ ိုုး ာိုးလာခ ံ့သည။် ြူ၀ါဒအကကံမ ြ ကြ် ာျိုး • စ ုက်ပျ ိုးက ိုးဆ ုင် ာ ပစစညိ်ုးက ယာမျာိုးလက်လီက ာငိ်ုးချသူမျာိုးနှငံ့် မမစ်ဝကျွန်ိုးကပေါ်ကဒသအပါအ ၀င ် ကဒသ မျာိုးအတ ငိ်ုး စ ကု်ပျ ျူိုးက ိုးစက်ပစစည်ိုးက ယာမျာိုးသ ာိုးလာမှုအကပေါ် ထ န်ိုးချ ပထ်ာိုးမှုမျာိုး က ု အန ညိ်ုးဆ ုိုး မဖစက်စ န် ကင်ိုးလ တ်ခ င်ံ့ကပိုး န်။ • လယယ်ာသ ုိုးစက်က ယာမျာိုး ၀ယ်သညံ့လ်ယသ်မာိုးမျာိုးအာိုး ER မှကပိုးကသာ ကချိုးကင မျာိုး က ု ဆက်လက်ကထာက်ပ ံ့ကပိုး န်။ ဤအချက်သည ် စက်ဝယလ်ကလ်က်မျာိုး၏ ဘဏ္ဍာက ိုး အခက်အခ မျာ ိုး ကကျာ်လ ာိုး ာတ င် အ ကူညီမဖစ်လ မ်ံ့မည်။ အထူိုးသမဖငံ့ ် အပပူ ငုိ်ုးကဒသ ှ ကတာင်သူမျာိုးက ု ကယဘူယျအာ ိုး မဖင်ံ့ အကထာက်အပ ံ့ကပိုးမခင်ိုးသည် ဤအချက်နှင်ံ့ပတသ်က၍် ER မျာိုးအာိုး သ ယ်ဝ ကုက်သာ နညိ်ုးမ ဖ င်ံ့ အကျ ိုးမပ လ မံ့်မည။် • အခ နအ်ခမျာိုး၊ အခက ကိုးကင မျာိုးနှငံ့်ငှာိုး မ်ိုးခမျာိုးကလျှာံ့ချမခင်ိုးမဖငံ့် ER မျာိုးအာိုး ကင က ကိုးကထာက်ပ ံ့မှု ဆက်လက်မပ လုပ ်န်။ ကချိုးကင သက်တမိ်ုးတ ိုုးမခငိ်ုး၊ နှငံ့က် က ိုးပမသီကသ်ာခ ငံ့်ကပိုးမခင်ိုးစသည်တ ု မဖစ်သည်။ 3 ပနောက်ြံအပကကာင်ျိုးအ ာ လယ်ယာ စ ုက်ပျ ိုးက ိုးစက်က ယာမျာိုးက ု လက်လီက ာင် ိုးချသူမျာိုး (ER) သည် မမ န်မာန ုင်င ှ သီိုးနှ မျ ျူိုးစ ု က ာ ကန ှ ှော စ ုက်ပျ ိုး က ိုးထု တ်လုပ်မှု ပ တ်ဝန်ိုးကျင်အ တ က် လ ုအ ပ်လှသည်ံ့ အမျ ိုးမျ ိုးကသာ စကပ် စစည်ိုးမျာ ိုးနှငံ့်စက်ပ စစည် ိုး မ ျ ာ ိုး ကစျိုးနှုန ်ိုးချ သာ စ ာမဖငံ့် ပ ံ့ပ ိုုးကပ ိုးလျက် ှ ာ လယ်သမာိုးမျာိုး၏ ကတာင်ိုးဆ ုမှု က ုမဖညံ့်ဆည်ိုး ာ တ င် အဓ က အခန ်ိုးကဏ္ဍ ကပါ ၀င်သ ည်။ အထူ ိုး သမဖင်ံ့ ကုန်သ ယ်က ိုး စီိုး ဆင်ိုးမှုမျာိုးနှငံ့် မပည်တ င်ိုးကထ ာက်ပ ံ့ပ ု ကဆ ာင်က ိုး မပတ်ကတာက် မှုမျာိုးသည် ER လုပ်ငန်ိုး မျာိုး၏ စာ င်ိုးစီမ ခန် ခ မှု က ု သက် က ာ က်န ုင်သမဖင်ံ့ ER လုပ်င န်ိုးမျာ ိုး ၏ လည်ပတ်မှုမျ ာိုးသည် ယင်ိုးအချက်နှ စခ်ျက်က ု တုန် မပန်လ ယ် ထ ခ ုက် လ ယ်သည်။ ER တ ု သ ည် စကမ်ှုလ ယ်ယာ အငှာိုးလ ုကဝ် န်ကဆာင်မှုကပ ိုး သူမျာိုးနှငံ့် နီိုးကပ်စ ာ ဆက် န ယ်မှု ှ မခင ်ိုးက ကာငံ့် ER မျာ ိုး င်ဆ ုင် သ ညံ့် ကထာက်ပ ံ့ က ိုး က င်ိုးဆက် ှ အခက်အခ စ န် ကခေါ်မှုမျာိုးသ ည် စက်ပစစည် ိုး အငှာိုးလ ုက် ၀ န်ကဆာင်မှုမျာိုး အကပေါ်တ င် လ ည် ိုး သက်က ာက်မှု ှ န ုင်သည်။ COVID-19 ကူိုးစက် က ာဂ္ါနှငံ့်တ ုငိ်ုးမပည်၏က ပေါ်လစီတ ု မပန်မှုမျာိုးသည် ER စီိုးပ ာိုးက ိုး လု ပ်ငန်ိုးလည်ပ တ်မှု၏ အဓ က အခန ်ိုးကဏ္ဍမျ ာိုး က ုထ ခ ုကခ် ံ့ သည်။ ER မျာိုးအာိုးပ ံ့ပ ုိုး န် နှငံ့် ၀ယ်ယူသူ မျာိုးအာိုး ပ စစည်ိုးနှငံ့်ဆက်စပ်၀ န ် ကဆာင် မှုမျ ာ ိုး ှ ကစ န ် ချမှ တ်မည်ံ့ စ မ ချ က်မျာိုးသည် လက်ကတ ွေ့ အ ကမခအကနအ ကပေါ် နှောိုးလည်မှု က ု အကမခခ သ င်ံ့သည်။ ဤကပေါ်လ စမီှ တ်စုသည် မမန ်မာန ုင်င တစ်ဝှ မ်ိုး ှ ER မျာိုးအမမန ်ဖုန်ိုးန ပါ တ်စစ်တမ် ိုး ၏ စတုတထပတမ်ှ ကတ ွေ့ ှ ချက်မျာ ိုးနှငံ့် ၂၀၂၀ ကမလ၊ ဇ န ်နှငံ့်ဇူလ ငု်လအက စာပ ုင်ိုးတ င်မပ လုပ်ခ ံ့ကသာ ER စ စ်တ မ် ိုး ကကာက် ယူမှု၏ ကတ ွေ့ ှ ချက်မျာိုးက ု မပ စကုဖာမ်ပထ ာိုး သည်။ အ ကစ ာပ ုင်ိုး ကလံ့လ ာမှုမျာိုးအ ဤမဝူ ါဒမှတ်စုသည် ကအာကပ် ါ ကမိုးခ န်ိုး အချက်အ လက်မျာိုးက ု မီိုးကမာင်ိုး ထ ုိုးမပသ ည်။ ကမိုးခ န်ိုးမျာိုး - ၁ ) COVID-19 နှငံ့်သက်ဆ ုင်ကသာစည်ိုးမျဉ် ိုး မျာိုးက ER မျာိုး ၏ လုပ် ကဆာင်မှုမျာိုး က ု မည် သညံ့်အတ ုင်ိုးအ တ ာ အထ ကန ်သတ်ထာိုးသည်၊ ၂) က တ ုမဝူါဒဆ ုင် ာအကက မပ ချက်မျာိုးသည် ER မျာ ိုးအ ာိုး စ ု က်ပျ ိုး က ိုးသ ု ိုး ပစစည်ိုးဝ ယ်လ ုအာိုးက ု မဖညံ့် ဆည်ိုးကပ ိုးန ုင် န်န ှငံ့် (၃) စ ုက်ပျ ိုး က ိုးသ ုိုးစက်က ယာမျာိုး အ တ က် ကထာ က် ပ ံ့က ိုး နှ ငံ့် သက်ဆ ုင်ကသ ာ မပဿနှောမျာိုး က ု လာမညံ့် လအန ည်ိုးငယ်အတ င်ိုး ကစာငံ့် ကညံ့် န်လ ုအ ပ်သည်။ စတု တထ အင် တာဗျျူ ိုး က ု ၂၀၂၀ မပညံ့်န ှ စ၊် န ု၀င်ဘာလ အလယ်ပ ုင်ိုးတ င်မပ လုပ်ခ ံ့ပပီိုး စုစုကပ ါင်ိုး ER ၆ ၃ ခုမဖင ံ့်မပ လုပ်ခ ံ့သည်။ ထ ုသူအာိုးလ ုိုး သ ည် ၂၀၂၀ အ ကစာ ပ ုင်ိုးတ င် အနည်ိုးဆ ုိုး တစ်က က မ် ကတ ွေ့ဆ ု ကမိုးမမန ်ိုးခ ံ့ပပီိုးမဖစ်သည။် အဓ က ပတ ွေ့ ြ က်ြ ာျိုး COVID-19 ၏ ိုက ် ျိုးပ ျိုးသံိုျိုး စည်ျိုးပ ာင်ျိုးြ ြှု အပ ေါ် အလာျိုးအလာ ပသာ သက်ပ ာက်ြှုြ ာျိုး လှုပ် ှာိုးမှုကန ် သတ်ချက်မျာိုး သည် ကန ာ သီ မှစ၍ ပ ုမ မု ပင်ိုးထန်လာ သည် (Figure 1)။ န ု၀ငဘ်ာ လတ င် ကန ာသီထ က် ပ ု၍ သ ာိုးလာ မှုထ န်ိုးချျူပ်ခ ထာိုး သည် (မပည်န ယ်နှငံ့်တ ု င်ိုးကဒသက ကီ ိုးမျ ာိုးတကလျာက် ) ဟု ထ က်ဆ ုကသာ ER မျ ာိုး ၏ က၀စုသည် မမ စဝ်ကျွန ်ိုး ကပေါ်ကဒသန ှငံ့် အ ပူပ ုငိ်ုးဇုန်တ ု တ င် တ စသ်ီိုး ပု ဂ္ဂ လန ှင်ံ့ဖ န်ချ က်စ် ER နှ စ်အုပ်စလု ု ိုး အ တ က် မမင်ံ့တက်ခ ံ့သ ည်။ 4 Figure 1. က် စည်ျိုးြ ာျိုးက ို ြည်သည် ဧ ယာအက ယ်အ၀န်ျိုးထ သယ်ယသူ ာျိုးလာန ိုင်သည်က ို ပန ာသီန င် န ို၀င်ဘာလ န ှုင်ျိုးယ ဥ်လ က် (ပဒသန င် ဖ န်ြ ျိူက် ံို ံက ိုလ ိုက်၍) ပဒသအလ ိုက် ဖ န်ြ က် ံို ံအလ ိုက် Source: Agricultural Equipment Retailer Phone Surveys, May – July and November 2020 – panel sample. ဤက ွေ့လျာိုးမှု ကန ်သတ်မခ င်ိုးမျာိုးသည် သ သ သာသာပ င် ERs ၏လ ည်ပတ်မှုမျာိုး က ု ကန ်သတ် ခ ပ ကုပေါ်သ ည် ။ ကထာက်ပ ံ့ပ ု ကဆ ာင်က ိုးက ု အကနှှောငံ့်အ ယှကမ်ဖစ် ကစမခ င်ိုးနှငံ့် လက် ှ အမ န ်မျာိုးက ု ကပိုးပ ု မခင်ိုးမမပ န ုင်မခင်ိုးစသ ညံ့် အဓ ကလုပ်ငန် ိုးလည်ပတ်မှုဆ ုင် ာ စ န် ကခေါ်မှုမျာိုးက ုအစ ီင်ခ သညံ့် ER မျာ ိုး၏ ကဝ စမုျ ာိုးသည် ကန ာ သီ စစ်တမ်ိုးကကာ က်ယမူှု အကက မ်မျာိုးနှငံ့် န ှုင်ိုးယှဉ်ပါက န ု၀င်ဘာလ တ င်သ သ သာ သာတ ုိုးတက်ခ ံ့ သည် (Figure 2) ။ ထ ုစ န်ကခေါ်မှုမျ ာိုးက ပုထဝီအ ကနအထာိုးနှငံ့် ER အမျ ိုးအ စာိုးမျာိုး တ င်ကဖ ာ်မပခ ံ့သည်။ Figure 2. လို ်ငန်ျိုးလည် တ် န် အဓ က န်ပြေါ်ြှုြ ာျိုး ( က် စည်ျိုးပ ာင်ျိုးြ သူြ ာျိုး၏ ာြ ိုင်နှုန်ျိုး န င် ပန ာသီန င် န ို၀င်ဘာအကကာျိုး ပမ ာင်ျိုးလဲသ ာျိုးြှုြ ာျိုး) ပအာ်ဒါြ ာျိုးက ို ြ ိုို့န ိုင်မြင်ျိုး ပထာက် ံ ိုို့ပဆာင်ပ ျိုး က်ပတာက်မြင်ျိုး Source: Agricultural Equipment Retailer Phone Surveys, May – July and November 2020 – panel sample. ၂၀၁၉ပန ာသီန င် န ို၀ငဘ်ာလက ို န ှုငျ်ိုးယ ဥလ်ျှင် ၂၀၂၀ ပန ာသီန င် န ိုင၀်ငဘ်ာလတ င် ပ ာင်ျိုးြ ြှုြ ာျိုး။ ၂၀၁၉န ှင်ံ့ယှဥ် ၍ ၂၀၂၀ တ င် စ ု က် ပျ ိုးက ိုးသ ုိုးပစစည်ိုးက ာင် ိုးချမှု မှာတ စန်ှစ်ထက် တစ်နှ စက်လျာံ့နည် ိုး သ ာိုး မှု မှ ာ ကန ာသီစ စတ် မ်ိုးမျာိုးတ င်လ ည်ိုး ကတ ွေ့ ှ ခ ံ့ပပီိုးမဖစ် သည်။ ထ ုကလျှာံ့ချမှုမျာိုးဆက်လက် ှ ကနပပီိုး န ု၀ င် ဘာလ စစ်တမ် ိုးကကာ က်ယူ ချ န်တ င် ပ ုမ ဆု ု ိုး ာိုးလာသည် ဟု ကယဘု ယျအာိုးမဖငံ့် အစ ီင်ခ ခ ံ့သ ည် (Figure 3) ။ ကတ ွေ့ဆ ု ကမိုးမမ န်ိုးခ ံ့ကသာ ER ၆ ၃ ခုအန က် ၈၀ ာခ ုင်နှုန်ိုး ခန ်က ၄င်ိုးတ ု ၏ ကလ ိုး ဘီိုးထ န်စက်၊ ၂ ဘီိုးထ န်စ က် နှ ငံ့် တ်သ မ်ိုးကချွလှ မ်ံ့စက် က ာင် ိုး အာိုးသည် ၂၀၁ ၉ ခုန ှစ်တ င ် အလာိုးတူ က ာလအတ င်ိုး တ ာိုး၀င်မှတ် တမ်ိုးတင်ထာ ိုး ထ ည်ံ့ 11 18 17 16 14 17 30 57 37 72 33 65 59 25 47 13 53 18 0% 20% 40% 60% 80% 100% Delta (Summer) Delta (November) Dry zone (Summer) Dry zone (November) All (Summer) All (November) Within township Within state / region Across state / regions 6 13 25 21 14 17 33 55 33 76 33 65 61 32 42 3 53 18 0% 20% 40% 60% 80% 100% Franchise (Summer) Franchise (November) Independent (Summer) Independent… All (Summer) All (November) Within township Within state / region Across state / regions 14 15 12 17 14 31 26 21 37 29 0 20 40 60 80 100 Independent Franchise Dry Zone Delta All November Summer 24 29 30 23 27 62 65 61 67 63 0 20 40 60 80 100 Independent Franchise Dry Zone Delta All November Summer 5 က ာင်ိုးအာ ိုးထ က်ကလျာံ့န ည်ိုးက ကာင်ိုး ကဖာမ်ပ ကသည်။ ကန ာ သီတ င် ER ၏ ထက်ဝက်နီိုးပ ါ ိုး သူတ ု ကတ ွေ့ကက ခ ံ့ ကသာက ာင် ိုးအာိုးကျဆင်ိုး မှုသည် ၅ ၀ ာခ ုင်နှုန်ိုးကကျာ် ှ က ကာင်ိုး အစ ီင် ခ ခ ံ့သည်။ ထ ု က ံ့သ ု အစ ီင်ခ ခ ံ့ကသ ာနှုန်ိုးထာိုး သ ည် န ုဝင်ဘာလစစ်တမ်ိုး ကကာက်ယူမှု တ င် ၇၀ ာခ ုင်နှုန ်ိုးအထ တ ုိုးတ က် လာခ ံ့ သ ည် ။ ထယ်သ ာိုးနှင်ံ့ ထ န်သ ာိုး စကသာ အ မခ ာိုးစက်က ယာမျာိုး က ာင်ိုးခ ျမှုတ င်လည်ိုး အလာိုး တူထ ကဆ် ုမှုမျ ာ ိုး က ု အတ ုင်ိုးအ တာ တစ်ခုအထ ထ က်ဆ ု ကကသာ်လည်ိုး န ည်ိုးပါိုးသည်။ Figure 3. ၂၀၁၉ ပန ာသီန င် န ို၀င်ဘာက ို ယ ဥ်၍ ၂၀၂၀ ပန ာသီန င် န ို၀င်ဘာတ င် ပ ာင်ျိုး နှုန်ျိုးြ ာျိုး ပမ ာင်ျိုးလဲ ံို ( က် စည်ျိုးပ ာင်ျိုးြ သူ ာြ ိုင်နှုန်ျိုးအာျိုး က် စည်ျိုးအြ ျိူျိုးအ ာျိုးအလ ိုက်မ သထာျိုးသည်) Source: Agricultural Equipment Retailer Phone Surveys, May - July and November 2020 – panel sample. အကစာပ ုင်ိုး ER ကလံ့လာ မှု စစ်တမ်ိုးမျာ ိုး အတ က် မူဝ ါဒမှတ်စုမျာိုးတ င်ကဖာ်မပခ ံ့သ ညံ့်အတ ငု်ိုး ကန ာသီတ င် ER က ာင်ိုးချမှုနှုန ်ိုးကလျာံ့ ကျမခ င်ိုးသည် မုတ်သုန်သီိုးနှ ာသီကနှောက်ကျမခ င်ိုးက ကာငံ့် မဖစ်န ုင်သည်။ သ ု ကသ ာ် န ု၀ငဘ်ာလ တ င် အက ာင်ိုးကလျ ာံ့ ကျမှု သ က်ဆ ုိုး ှညက်နမ ခင်ိုးသည် COVID-19 နှင်ံ့ဆက်စပ်သည်ံ့ ပ ု၍တငိ်ုး ကျပ် လာကသ ာ လှုပ် ှာိုးမှုကန ် သတ်ချက်မျာိုး က တ စ်စ တ်တစ်ပ ုင် ိုး အက က ာင်ိုးအ ာတ စ်ခ ု မဖစ် ဖ ယ ်ှ သည်။ ထ ု အမပ င် အကစာပ ုင်ိုးစစ်တမ်ိုးမျာ ိုးအတ က် မူဝါဒမှတ်စုမျာ ိုးတ င် ကဖာမ်ပထ ာိုးသညံ့်အတ ငု် ိုး မ ကာက သိုးမီနှစ်မျာိုးအ တ င် ိုး မမန ်မာန ုင်င ၏ လယ်ယာ သ ုိုးစက် ပစစည် ိုး က ိုးက က်တ င် မဖည်ိုးမဖည်ိုးချင်ိုးမပညံ့်နှက် လာခ ံ့ပပီိုး အပပ င်အဆ ုင် မ ျ ာ ိုး လာသည်ံ့အကလျ ာက် ER တစ်ဦိုးချင်ိုး စီ ၏ က ာင်ိုးအာ ိုးတ ုိုးတက်မှုက ု ချ ိုးနှ မ်ထာိုးသည်ံ့အကနအ ထာိုးလည်ိုး ှ ကနသ ည် ။ ထ ုက ံ့သ ု အပ ပ င်အဆ ုင်မျာိုး မခ င်ိုးမ ှ က ှ ည်သက်က ာ က်မှု ှ ကသာ်လ ည်ိုး ယခု အစီ င်ခ ထာိုးသည်ံ့ ယခင်န ှ စ် ထ က် ၅၀ ာခ ုင်နှုန်ိုးကကျာ် ကျဆင်ိုးမ ခင်ိုးသည် ထ ုက ှည်သက်က ာက်မှုထက်ကကျာ်လ န်ကနပ ု သည်။ Figure 4 တ င်မပသ ထာိုးသညံ့်အ တ ုင်ိုး န ု၀င်ဘ ာလတ င် အက ာင်ိုးကလျ ာံ့ကျမှု မမင်ံ့ တက်ကနမှု မျာိုး သည် ကဒသမျာိုး တကလျ ာက် သာ မက တ စ်သီိုးပဂု္ဂလနှင်ံ့ဖ န ်ချ က် ER နှစ်ခုစလ ုိုး အတ က် လည်ိုး တ စ်ကမပိုး ညီ မဖစ်ကပေါ် ကနမခ င်ိုးမဖစသ်ည် ။ ပထာက် ံ ပ ျိုးဆ ိုင် ာအြ က်ြ ာျိုး ERs မျာိုး၏ သ သ သာသ ာ ာခ ုင်နှုန်ိုးသည် ကယဘ ုယျအာိုးမဖငံ့် စကမ်ျာိုး၊ ပူိုးတ ပစစည်ိုးမျာိုးနှငံ့်အပ ုပစစ ည်ိုးမျ ာ ိုး (အထူိုးသမဖငံ့် သ င်ိုးကနု်မျာိုး ) အတ က် ၂၀၁၉ ခုန ှစ်နှငံ့်တူညီကသာ လ မဖင်ံ့ န ှုင်ိုးယှဉ်ပါက ှ န ုင်မှု နည်ိုးပါိုးမခင်ိုးနှ ငံ့်ကစျ ိုးနှုန်ိုးမမငံ့်မာိုးမှုက ု ဆ က်လက် င်ဆ ု င်ကန ဆ မဖစ်သ ည် ။ ယခ င် စစတ် မ်ိုးမျ ာိုးမပ လုပ်ခ ံ့ချ န်မှစ၍ ဤအချက်သ ည် အနည်ိုးင ယ်သာတ ုိုးတ က်မှု ှ ခ ံ့သည် (Figure 4)။ န ု၀ငဘ် ာလက မပည် တ င်ိုးထု တ်လု ပ် သ ညံ့် ပူိုးတ ပစစည်ိုးမျာိုး သ ု မဟုတ် အပ ုပစစည် ိုးမ ျာိုး ၀ယ်ယူန ုင်မှုက ု ကလျာံ့ ကျ က ကာင်ိုး အစ ီင်ခ က သာ ER မျာ ိုး သ ည် 46 69 42 71 46 67 34 45 32 17 32 29 33 27 31 41 16 8 21 21 24 14 5 6 5 7 10 0% 20% 40% 60% 80% 100% Four-wheel tractors (4wt) (Summer) Four-wheel tractors (4wt) (November) Two-wheel tractors (Summer) Two-wheel tractors (November) Combine-harvesters (Summer) Combine-harvesters (November) Disc-plow / rotary tillers (Summer) Disc-plow / rotary tillers (November) Reduce by more than 50% Reduced by less than 50% Same Increased 6 န ု၀ငဘ်ာလ တ င် မမင်ံ့တက်လ ာခ ံ့သည်။ ဤ ကလျာံ့ကျမှုပ ုစ က ု မပည်န ယ်နှငံ့် တ ုငိ်ုးကဒသကကီိုးမျာိုး တကလ ျာက်၊ မ ည် သ ည်ံ့ ER အမျ ိုးအ စာိုးနှငံ့်တင်သ င်ိုးကသာန ုင်င မျာိုးအတ က် မဆ ု တကမပိုးညီ ကတ ွေ့ သည်။ Figure 4. ယြင်န ်မဖင် ယ ဥ်၍ ပန ာသီန င် န ို၀င်ဘာ ၂၀၂၀တ င် ိုက် ျိူျိုးပ ျိုး က် စည်ျိုး န ိုင်ြှုန င် ပ ျိုးနှုန်ျိုးြ ာျိုး ပမ ာင်ျိုးလဲ ံို ( က ် စည်ျိုးအြ ျိူျိုးအ ာျိုးက ိုလ ိုက်၍) န ိုင်ြှု ပ ျိုးနှုန်ျိုးြ ာျိုးပမ ာင်ျိုးလဲ ံို Source: Agricultural Equipment Retailer Phone Surveys, May - July and November 2020 – panel sample. ှ န ုငမ်ှု ကလျ ာံ့ကျမခ င်ိုး နှငံ့်ကစျိုးနှုန်ိုးပ ုမ ုမမငံ့် မာိုး မခ င်ိုး၏ အက ကာင်ိုး င်ိုးမျာိုးနှငံ့် ပ တ် သက်၍ ကမိုးမ မန်ိုးခ ံ့ ၀ယ ် ER မျာိုးက စက် ပစစည်ိုးမျာ ိုး၏က ွေ့လျာိုးသ ာိုးလ ာမှု ကန ်သတ် ခ မခ င်ိုး၊ မပင်ပမှ တင်သ င်ိုးမှုနှုန်ိုးထာိုး ကလ ျာံ့ကျကနမခင် ိုး နှ ငံ့် ကဒသတ င်ိုး စက်အ စ တ် အ ပ ုင်ိုးမျာိုး ထု တ်လုပ်မှု ကလ ျှာံ့ချ မခ င်ိုးတ ု က ကာငံ့် မဖစ် မခ င်ိုး မဖစ်သည်ဟု ဆ က် လ က် ကမဖဆ ုခ ံ့သည်။ သ ု ကသာ် န ု၀င်ဘာလ စစ်တမ်ိုးတ င် ER (အထူိုးသမဖင်ံ့ အပူပ ုငိ်ုးဇုန ် ှ ) မျာိုးသ ည် တင်သ င်ိုးမှု ကလ ျာံ့နည်ိုးမခင်ိုး နှငံ့် ထုတ် လုပ်မှု ကလ ျာံ့ကျမခ င်ိုးမျာိုးထက် စက်ပစစည် ိုးမျာိုး သ ာိုးလာ လှုပ် ှ ာ ိုး မှု ကန် သတ်ခ မ ခင်ိုးတ ု က ှ န ုင်နှင်ံ့ ကစျ ိုးနှုန်ိုးအကနအ ထာိုးက ု ထ ခ ုက်ခ ံ့သည်ဟုထ က်ဆ ုခ ံ့သည်။ (Figure 5) ။ မမစ်ဝကျွန ်ိုးကပ ေါ်ကဒသတ င် မူ မပင်ပမှ တင်သ င်ိုးမခင်ိုး နှင်ံ့ ထုတ် လုပ်မှုကလျာံ့န ည်ိုးမခင်ိုးသည် မ ကာခ ဏ ဆ ုသ လ ု အက ကာင်ိုး အ င်ိုးခ အကနမဖ င်ံ့ ကမဖဆ ုလျ က် ှ ကသာ် လ ည်ိုး စကပ် စစည်ိုးမျာိုးလှုပ် ှာ ိုးကန် သတ်ခ မခ င်ိုးသည်လ ည်ိုး ပ ုမ ု၍ အကျပ်အတ ည်ိုးက ု မဖ စ်ကစသည် ဟု ကမဖဆ ုသူမျာိုး လည်ိုးတ ုိုးလာ ကနသည်။ ကယဘ ုယျအာိုးမ ဖငံ့် ခခ ၍ဆ ု လျှင် လှုပ် ှာိုးသ ာိုး လာမှု ကန ်သတ်ချက်မျာိုးသ ည် ER မျာိုးအ တ က ် စ ုိုး မပ်ူ ပန် စ ာအမဖစ် တ ုိုးပ ာ ိုးကန သ ည်။ Figure 5. ပန ာသီြ ၂၀၂၀န ို၀င်ဘာလထ က် စည်ျိုးြ ာျိုး ပ ျိုးနှုန်ျိုးမြင် တက်မြင်ျိုးန င် န ိုင်ြှုြက်ြဲမြင်ျိုးတ ိုို့၏ အပကကာင်ျိုး င်ျိုးြံက ို ထင်မြင်ြ က်ြ ာျိုး Source: Agricultural Equipment Retailer Phone Surveys, May - July and November 2020 – panel sample. 11 22 27 33 8 21 29 29 32 32 54 49 67 65 52 44 59 65 63 67 0% 20% 40% 60% 80% 100% Spare parts (local) (Summer) Spare parts (local) (November) Spare parts (imported) (Summer) Spare parts (imported) (November) Attachments (local) (Summer) Attachments (local) (November) Attachments (imported) (Summer) Attachments (imported)… Machines (Summer) Machines (November) 17 11 24 17 10 8 19 13 22 19 51 59 68 78 51 60 62 73 70 75 0% 20% 40% 60% 80% 100% Less available / more expensive Same More available / less expensive 21 8 4 14 82 43 67 29 74 38 18 36 25 71 22 48 0% 20% 40% 60% 80% 100% Delta (Summer) Delta (November) Dry (Summer) Dry (November) All (Summer) All (November) Low imports / production Both Restricted movement 7 ီျိုး ာျိုးပ ျိုးအပ ေါ် ဘဏ္ဍာပ ျိုး အ သက်ပ ာကြ်ှုြ ာျိုး ဘဏ္ဍာပ ျိုး န်ပြေါ်ြှုြ ာျိုး ကတ ွေ့ဆ ု ကမိုးမမ န်ိုးထာိုးသညံ့် ER မျာိုးသည် ဘဏ္ဍ ာက ိုးဆ ု င် ာစ န်ကခေါ်မှု အမျ ျူိုးမျ ျူိုး၏ ကနှောက်က ယ်မှ အက ကာင် ိုးအ င် ိုး ခ မျာိုးသည် COVID-19 သ ည် တစ တ်တပ ုင် ိုးမဖစသ်ည် ဟု ဆ ုခ ံ့သလ ု ာသီဥ တု က ံ့သ ု ကသာ အမခ ာိုး အချက်မျာိုးက ုလ ည် ိုး အက ကာင်ိုးအ င်ိုးအကနမဖင်ံ့ ထည်ံ့သ င်ိုး ဆက်လက် အစ ီင် ခ ခ ံ့သည်။ ကန ာသီတ င် ER မျာ ိုးအ တ က် အဓ ကစ န် ကခေါ် မှု မှာ စကမ်ျာ ိုး နှငံ့် အမခ ာိုးပစစ ည်ိုး က ယာမ ျာိုး ၀ ယ်ယမူခ င် ိုးအတ က် ၀ယ်ယူသူမျာိုးထ သ ု ကပိုးထာိုး သ ည်ံ့ ကချိုးကင မျာ ိုးနှင်ံ့ အမခ ာိုးအက က ိုးမျာိုး က ု မ ပန်လည် ယူမခင်ိုးသည် အကကီိုးမာ ိုး ဆ ုိုးကသာ စ န် ကခေါ်မှုတစ်ခုမဖ စခ် ံ့သလ ု ထ ုအခက်အခ သည် န ု၀င်ဘ ာစစ်တမ်ိုး တ င်လည်ိုး အက ိုးကကီ ိုး ဆ ုိုးကသာ စ န ်ကခေါ်မှု မျာိုးထ မှ တ စခ်ုအမ ဖ စ် ဆက်လက် ပ် တည်ခ ံ့သည် (Figure 6)။ န ု၀ငဘ်ာလ တ င် ၀န်ထမ်ိုးလ စာနှငံ့် ဆက်စပ်ကသာ ကုန်ကျစ တ်မျာ ိုး သ ည် အက ိုးကကီ ိုးကသ ာ ဘဏ္ဍ ာက ိုး စ န်ကခေါ်မှု တစ်ခုမဖစ် လာ သည် ။ ER အနည်ိုးငယက် သာ အမှန်တ ကယ ် အလုပ် သ မ ာ ိုး ှာိုးပါိုး မှုက ု မ ပသကသာ်လ ည်ိုး ( ဤတ င်မမပ ထာိုးပါ)၊ ဤတုန ်မပန ်မှုမျာိုးက ER မျာိုးသည် လုပ်သာိုးမျ ာိုး ထ မှ ကင က က ိုးပ ံ့ကပိုး န ် ပ ုမ ကုတာင် ိုးခ မခ င်ိုးက ု ခ ကန သည် ဟုကဖာ်မ ပသည်။ ဘဏ္ဍ ာက ိုး မပဿန ှော မ ှ ပ ါဟု ထ က်ဆ ုသ ည် ER မျာိုး၏ နှုန်ိုး ထာိုး မှာ သ သ သာသ ာ ကျဆင ်ိုးသ ာိုး သည်ံ့အတ က် ER မျာ ိုး သည ် ဘဏ္ဍ ာက ိုး စ န် ကခေါ်မှုမျာ ိုး က ု ပ ုမ ဆု ုိုး ာိုး စ ာခ စာိုးကန သည် ဟု ယူဆ၍ န ုင်သည် ။ ကန ာ သီနှငံ့်န ု ၀င်ဘာလစစ်တမ် ိုးနှစခ်ုစလ ုိုးတ င် တစ်သီ ိုးပုဂ္ဂလ ER မျာိုးသည ်ပ ုမ ကု ကီိုးမာိုး ကသာ ဘဏ္ဍ ာက ိုးဆ ု င် ာစ န်ကခေါ်မှု မျာိုးက ုဆက် လက် င်ဆ ုင်ကန သည် ။ Figure 6. အဓ က က် စည်ျိုးပ ာင်ျိုးြ သူြ ာျိုး ပတ ွေ့ပန သည် ဘဏ္ဍာပ ျိုးဆ ိုင် ာ န်ပြေါ်ြှုြ ာျိုး (ထ က်ဆ ိုပသာ ပ ာင်ျိုးြ သူြ ာျိုး ာြ ိုင်နှုန်ျိုး) ာသီအလ ိုက် (မြ ်၀ကျွန်ျိုးပ ေါ်) ာသီအလ ိုက် (အ ူ ိုငျ်ိုးပဒသ) ဖ န်ြ က် ံို အံလ ိုက် (ပန ာသနီ င် န ို၀ငဘ်ာပ ါင်ျိုး၍) Source: Agricultural Equipment Retailer Phone Surveys, May – July and November 2020 – panel sample. ဝင်ပင အလာျိုးအလာ ကန ာသီစ စတ် မ်ိုးကကာက်ယူမှုမျာိုး နှင်ံ့နည်ိုး တူစ ာ ERs အ မျာိုးစသုည် ၂၀၂၀ ခုန ှစ်အ တ က် သူတ ု ၏စီိုးပ ာိုး က ိုးအလာ ိုးအ လာက ု အဆ ုိုးမ မင်သည်ဟု ဆက်လက်အ စ ီင်ခ ကသည်။ ယခင်န ှ စ်မ ဖင်ံ့ယဥှ်လျှ င် ၀ င် ကင ၁၀ ာခ ုင်နှုန်ိုးကျဆင်ိုးမည်ဟုဆ ုခ ံ့ကသာ မမစ်ဝကျွန ်ိုးကပေါ် ကဒသ ှ ER မ ျာိုး၏ တစ တ် တပ ုငိ်ုးနှငံ့ ် ဖ န်ချ က် ER တ ု ၏ အက အ တ က်သ ည် ကန ာသီတ င် ၂၀ ာ ခ ုင်နှုန ်ိုး ှ ာမှ န ု၀ငဘ်ာတ င် ၄၀ ာခ ုင်နှုန်ိုး အထ တက်လ ာခ ံ့သည် (Figure 7) ။ ယခင်န ှစ်နှငံ့်ယှဥ်လျှင် ၀င် ကင သည် အ တူတ ူ သ ု မဟု တ် တ က်လာ မည်ဟု ကမဖဆ ုသည်ံ့ ER အ က အတ က် သ ည် အနည်ိုးငယမ်မ င်ံ့တကလ်ာသ ည်ံ့ အာ ိုးကလျာ် စ ာ ထ ုအချက် သည် အမခ ာိုး ကသ ာ အမခ ာိုး ER မျာ ိုး၏ ကစျ ိုး က က် ှယ်ယာ မျာ ိုး 43 37 7 10 7 17 13 27 23 20 17 17 13 37 0 10 20 30 40 50 No specific problem Getting credit repaid Other expenses Payment of invoices Repayment of own loans Rent Staff wages, related costs November Summer 36 36 12 6 9 9 9 42 21 24 9 9 9 24 0 10 20 30 40 50 November Summer 44 28 16 9 6 9 19 29 31 16 12 16 16 22 0 10 20 30 40 50 Independent Franchise 8 ပ ုမ ကုျဆင ်ိုးမခင်ိုးက ု ထင်ဟ ပ်ကစန ုင်သည် ။ ထ ု က ကာငံ့် ER မျာိုး၏ ၀ င်ကင အလ ုိုးစ ု က ု ကစာင်ံ့ ကည်ံ့မခင်ိုးသ ည် အက ိုးကကီ ိုးသ ည်။ Figure 7. ပန ာသီြ န ို၀င်ဘာတပလ ာက် ၂၀၁၉န င် ယ ဥ်၍ ၂၀၂၀ ၀င်ပင ပြျှာ်ြ န်ျိုးြ က် အပမ ာင်ျိုးအလဲြ ာျိုး၊ ( က် စည်ျိုးပ ာင်ျိုးသူြ ာျိုး၏ ာြ ိုင်နှုန်ျိုးအာျိုး ပဒသန င် ဖ န်ြ ျိူက် ံို ံက ိုလ ိုက၍်မ သထာျိုးသည်) ပဒသအလ ိုက် ဖ န်ြ က် ံို ံအလ ိုက် Source: Agricultural Equipment Retailer Phone Surveys, May - July and November 2020 – panel sample. ြူ၀ါဒအကကံမ ြ ကြ် ာျိုး ကမဖဆ ုသူမျာိုး ၏ အမမင်အ က ိုးချယ်ထာ ိုးသည်ံ့ က ုဗစ်မှ စိီုးပ ာိုး က ိုးအကျပ်အတ ည်ိုးက ု မပန ်လ ည်ကကာင် ိုးမ န် ကစ န် စမီ ချက်မျာိုး ထ ု အတူ န ု၀ငဘ်ာလ ၌ ကမမမပင် ကပေါ် ကတ ွေ့ ှ ကသာ အကမခအကနမျ ာိုးအ ကအာက်ပါ က တ ုမူဝါ ဒ အကက မပ ချက်မျာိုးက ုအကက မပ သည်။ ဤအကက မပ ချက်မျာိုး၏အခ ျ ျူွေ့ က ု အကစာပ ု င်ိုး စစတ်မ် ိုး မျာိုးနှငံ့် ပတ် သက် ၍ အစ ီင်ခ စာ မျာိုးတ င် အကလ ိုး ကပိုးကဖာ်မပခ ံ့ပပီ ိုးမဖစသ်ည် ။ • COVID-19 အာ ိုးထ န်ိုးချျူပ် န ် သ ာိုးလာမှုမျာိုး ကန် သတ် ာတ င် တ စဖ်က် တ င်လည်ိုး စက်ပစစည် ိုးမျာိုး သ ာိုးလ ာ န ုင် မှုက ု ထ ခ ုက် မှုအနည်ိုးဆ ုိုးမ ဖစန် ုင်သည်ံ့ ကန် သတ်စမီ ခ ျက်မျာိုးမဖင်ံ့ ဟန ်ချက်ညီကအာင် ဖ ု ာ လ ုအပ်သည် ။ မမန ်မာအစ ုိုး ၏ COVID-19 စီိုးပ ာိုးက ိုး က ယ်ဆယ်က ိုးအ စအီ စဉ် (CERP) အ ERs ၏စီိုးပ ာ ိုးက ိုး လုပ်ငန်ိုးမျာိုး အာိုး က န ်သတ်ချက်မျာိုးအာိုး သငံ့်တင်ံ့စ ာနှငံ့် တစ်ညီ တစ်ည တ်တ ည် ိုး ချမှတ်သင်ံ့သည်။ • တင်သ င်ိုး စက်ပစစည်ိုးက ယ ာမျာိုး သ သ သ ာသာကလျာံ့မခ င်ိုး သ ု မဟု တ် မ ပတ်ကတာက်မ ခင်ိုးမျာိုးက ု အ စ ီင်ခ ကသ ာ ကဒသမျာိုး တ င် CERP လှုပ် ှာိုးမှု ၂.၄.၂ နှငံ့်အညီ စ ုက်ပျ ိုးက ိုးသ ုိုးပစစည်ိုးမျာိုး တ င်သ င်ိုးမှု က ု လ ယ်ကူကချာကမ ွေ့က စမခင်ိုးမဖငံ့် အခက်အခ မျာ ိုးက ုကလျှာံ့ချပ ါ။ • စကပ် စစည်ိုး၀ ယ်သူမျာိုးသ ု ER မျာ ိုးထ မှ ကချိုးကင ှ န် အာမခ ကပိုးပါ။ ဤအချ က်သည် စက် ပစစည်ိုး ၀ ယ် သူ မျာိုးအာိုး ကပ် က ာဂ္ါကာလ အတ င်ိုး သူ တ ု ၏ ဘဏ္ဍ ာက ိုးအခ က်အခ မျာ ိုးက ု ကကျာ်လ ာ ိုးန ုင် န် ကူညီလ မံ့မ်ည် ။ ဤအဆ ုမပ ခ ျက်သည် COVID-19 ၏ပုဂ္ဂလ ကလု ပ်ငန်ိုးမျာိုးအ ကပေါ်သ က်က ာ က်မှုက ုကလျှ ာံ့ချ န် CERP လှုပ် ှာိုးမှုအမှ တ် ၂.၁ .၂တ င်ပါ ှ ကသာ က မ် ိုးလှမ်ိုးသညံ့် ကချ ိုးကင အာ မခ အ စအီ စဉ်မျာိုးနှင်ံ့ က ုကည်ီသည် ။ ထ ု အမပင် ER အမျာ ိုးစုက ု အကသ ိုးစာ ိုးနှငံ့်အလတ် စာိုး စိီုး ပ ာိုး က ိုးလုပ်ငန်ိုးမျာိုး အမဖစ် သတ်မှ တ်န ုင်သည်။ ထ ု က ကာငံ့် ER မျာိုးအတ က်ပ ံ့ပ ုိုးမှုအစအီမ မျ ာိုးက ု CERP Action 2.1.6 ၏ အကသိုးစာိုးနှငံ့် အလတ်စ ာ ိုး စိီုးပ ာိုးက ိုးလုပ်င န်ိုးမျာိုးအတ က် ကင က က ိုး အကထာက်အ ပ ံ့စီမ ချက်၏ တ စစ် တ်တ စက်ဒသ အမဖစ် ထည်ံ့သ င် ိုး န ုင်သည်။ 15 24 23 43 48 24 33 20 9 21 10 17 27 30 33 20 0% 25% 50% 75% 100% Dry Zone (Summer) Dry Zone (November) Delta (Summer) Delta (November) 24 28 15 38 34 28 47 18 7 21 12 18 34 24 26 26 0% 25% 50% 75% 100% Independent (Summer) Independent (November) Franchise (Summer) Franchise (November) Decrease by more than 10% Decrease by less than or equal to 10% Same or increase Unable to judge 9 • ER မျာိုး အာ ိုး အခ န ်မျာိုး သ ု မဟုတ ် ကင က ကိုးကုန ်ကျမှုမျာိုး က ု ယာယီ ဆက်လက်၍ သက် သ ာ ခ ငံ့်ကပိုးထာ ိုးသ င်ံ့သည်။ ထ ု သ ု ကသာကဆာ င် က်မှုသည် CERP လှု ပ် ှာိုးမှု ၂.၁. ၃ လက်ကအာ က်တ င် ှ သ ည်ံ့ က ွေ့ဆ ုင်ိုးထာ ိုး သညံ့် အခ န်ကပိုးကဆ ာင်မခ င်ိုးနှငံ့် အခ န်ကင်ိုးလ တ်ခ ငံ့် တ ုိုးမမြှငံ့်မခ င်ိုးမျာိုးက ု အဆ ုမပ သညံ့် စမီ ချက်ကအာ က်တ င် ကျ က ာက်သည်။ • ER မျာိုး အကပေါ် စ န်ကခေါ်မှုမျ ာိုးသည် ကဒသအလ ုက်က မ ပာိုးမခင်ိုး၊ တစ်သီပုဂ္ဂလနှင်ံ့ ဖ န ်ချ က်လုပ်ငန်ိုးအ က ာ ိုး က မပာိုးမခင်ိုးတ ု ှ န ုင်ကသာ က ကာင်ံ့ ER မျာိုး က ု ပ ံ့ပ ုိုး ာတ င် ထ ုအချက်မျာိုး က ု ထည်ံ့သ င်ိုးစဥ်ိုး စာိုး က ာ က မပာိုးသည်မျ ာိုးက ုညြှ ၍ စ မ ချက်မျာိုးကဖာ် ကဆ ာင်သင်ံ့သည်။ ပ ျိုးသာျိုးသူြ ာျိုး Hiroyuki Takeshima သည ် ၀ါ ရှင်တန်ဒီစီတွင်ရှှိသသောနှိိုင်ငံတကော စောားနပ်ရှိကခောမူဝါဒ သိုသတသနအဖွ ွဲ့ (IFPRI) ၏ ဖွံွဲ့ဖဖှိျုားတှိိုားတက်မှုမဟောဗ ျူဟောနှင ်အိုပ်ခ ျုပ်သရားဌောန (DSGD) တွင်အကကီားတန်ားသိုသတသနအဖွ ွဲ့ဝင် (Senior Research Fellow) ဖဖစ်ပါသည်။ Phoo Pye Zone သည် ရန်ကိုန်ဖမှိျုွဲ့ အသဖခစှိိုက် IFPRI ၏ DSGD တွင် သုကတတီတ စ်ဥ ီိုးဖဖစ်ပါသည်။ Ian Masias သည် ရန်ကိုန်ဖမှိျုွဲ့ အသဖခစှိိုက ် IFPRI ၏ DSGD တွင်အကကီားတန်ားအစီအစဉ်မန်သနဂ ောဖဖစ်သည်။ ပက ျိုးဇူျိုးတင်လ ာ ဤမ၀ူ ါဒ မှတ်စု က ုန ုင်င တကာစာ ိုးနပ် ကခာမူဝါဒသု ကတသနအဖ ွေ့ (IFPRI) ဦိုးကဆာ င်ပပီိုး မခီျ ကီန် မပည်န ယ် တ ကက သ ု လ် နှငံ့် ပူိုးကပါင်ိုးက ဆာင် က်ကသ ာ မမန ်မာံ့စ ုက်ပျ ျူိုးက ိုးမူ ၀ါဒ ဆ ုင် ာ အကထ ာက်အကူမပ အစအီ စဥ် (MAPSA) မှမပင် ဆ င် က ိုးသာိုး ထာိုး ပါသည်။ ဤ သုကတသန မပ လုပ် န ်အတ က ် မူဝါဒ၊အ ကမ ခခ အကဆာက် အအ ုမျာိုး နှငံ့် ကစျိုး က က် (PIM) မျာိုးအတ က် CGIAR သု ကတသန အ စီအစဉ်၊ အ ကမ ကန် အမပည်မ ပည်ဆ ုင် ာ ဖ ွေ့ ပဖ ိုးက ိုး ကအဂ္ျင်စ ီ (USAID) နှ ငံ့် သက်ကမ ိုးဝမ်ိုး ကကျာင်ိုးနှငံ့် စာိုးနပ် ကခာ ဖူ လ ုက ိုး န ်ပ ုကင (LIFT) တ ု မှ ကင က က ိုးအာိုး ဖမဖငံ့်ကထာက်ပ ံ့ခ ံ့ပါသ ည် ။ ဤမဝူ ါဒမှတ်စု အတ က် IFPRI ၏ စ နှုန် ိုးအတ ုင် ိုးမပ လုပ်ကလံ့ ှ ကသ ာ အမခ ာိုးသုကတ သီမျာိုးမှ ဖတ် ရှုွေ့ သ ုိုးသတ်မ ခ င် ိုး မမပ လုပ်ခ ံ့ပါ။ ဤသုကတသန တ င် ကဖာ်မပ ခ ံ့ကသာ အမမင် မျာိုးမှာ က ိုးသ ာိုးသူမျာိုးနှငံ့်သ ာ သက်ဆ ုင်ပပီိုး IFPRI, MSU, USAID, LIFT နှငံ့် CGIAR နှငံ့် ပက်သက်မှုမ ှ ပါ။ INTERNATIONAL FOOD POLICY RESEARCH INSTITUTE 1201 Eye St, NW | Washington, DC 20005 USA T. +1-202-862-5600 | F. +1-202-862-5606 ifpri@cgiar.org www.ifpri.org | www.ifpri.info IFPRI-MYANMAR No. 99-E6 U Aung Kein Lane Than Lwin Road, Bahan Township Yangon, Myanmar IFPRI-Myanmar@cgiar.org www.myanmar.ifpri.info The Myanmar Strategy Support Program (Myanmar SSP) is led by the International Food Policy Research Institute (IFPRI) in partnership with Michigan State University (MSU). Funding support for Myanmar SSP is provided by the CGIAR Research Program on Policies, Institutions, and Markets; the Livelihoods and Food Security Fund (LIFT); and the United States Agency for International Development (USAID). This publication has been prepared as an output of Myanmar SSP. It has not been independently peer reviewed. Any opinions expressed here belong to the author(s) and do not necessarily reflect those of IFPRI, MSU, LIFT, USAID, or CGIAR. © 2020, Copyright remains with the author(s). This publication is licensed for use under a Creative Commons Attribution 4.0 International License (CC BY 4.0). To view this license, visit https://creativecommons.org/licenses/by/4.0. IFPRI is a CGIAR Research Center | A world free of hunger and malnutrition mailto:ifpri@cgiar.org http://www.ifpri.org/ http://www.ifpri.info/ mailto:IFPRI-Myanmar@cgiar.org https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/